درایور ال ای دی چیست؟ انواع درایور ال ای دی
انواع لامپ، چراغ و پروژکتور LED جزء اصلیترین تجهیزات روشنایی امروزی هستند. همه تجهیزات نورپردازی و روشنایی، صنعتی، پزشکی و نمایشگرهای ال ای دی از یک سری قطعات الکتریکی و الکترونیکی تشکیل میشوند. درایور یکی از مهمترین قطعات تشکیل دهنده لامپها و چراغهای ال ای دی است. درایور ال ای دی نوعی مدار الکترونیکی است که نقش مبدل برق را برعهده دارد. انواع درایور ال ای دی برای تنظیم و تامین انرژی مورد نیاز چیپ LED کاربرد دارند.
در واقع درایورهای ال ای دی مشخصات جریان برق را تغییر داده و تنظیم میکنند. چنانچه درایور در ساختار تجهیزات LED وجود نداشته باشد؛ لامپ ال ای دی روشن نخواهد شد و در اثر نوسان ولتاژ یا افزایش میزان حرارت دچار مشکلات فنی شوند.
درایور ال ای دی چیست؟
درایورهای LED مشابه بالاستهای لامپهای فلورسنت یا ترانسفورماتورهای لامپهای کمولتاژ هستند؛ آنها برق مورد نیاز LEDها را برای عملکرد بهینه تأمین میکنند.
LEDها به دو دلیل به درایور نیاز دارند:
- LEDها برای کار کردن به برق کمولتاژ (۱۲-۲۴ ولت) و جریان مستقیم (DC) نیاز دارند، اما در بیشتر مکانها برق با ولتاژ بالا (۱۲۰-۲۷۷ ولت) و جریان متناوب (AC) تأمین میشود. یک درایور LED، این جریان متناوب با ولتاژ بالا را به جریان مستقیم کمولتاژ تبدیل میکند.
- درایورهای LED از LEDها در برابر نوسانات ولتاژ یا جریان محافظت میکنند. هرگونه تغییر در ولتاژ میتواند باعث تغییر جریان ورودی LED شود. خروجی نور LEDها مستقیماً به جریان الکتریکی ورودی آنها وابسته است و در صورت دریافت جریان بیش از حد یا کمتر از مقدار استاندارد، ممکن است عملکرد نوردهی آنها دچار افت شده یا به دلیل افزایش دمای داخلی، سریعتر دچار تخریب حرارتی شوند.
بنابراین درایور ال ای دی مبدل برقی است که جریان AC برق شهری را به DC مورد نیاز تجهیزات ال ای دی تبدیل میکند (جریان ورودی متناوب AC را به خروجی مستقیم DC تبدیل کنند) و از تاثیر اضافه بار، اتصال کوتاه و افزایش میزان حرارت بر تجهیزات ال ای دی جلوگیری میکند.
از طرفی درایورهای ال ای دی قابلیت تنظیم ولتاژ هم دارند. بنابراین از درایور LED به منظور تامین جریان ثابت با ولتاژ متغیر نیز استفاده میشود. خروجی درایور همواره یک جریان ثابت است و ولتاژ آن هم متناسب با توان لامپ و چراغ ال ای دی تغییر میکند. به این ترتیب ولتاژ بیش از حد افزایش نیافته و از بالا رفتن دمای تجهیزات ال ای دی جلوگیری میشود. همین موضوع بر افزایش بازدهی و طول عمر لامپ و چراغ ال ای دی تاثیر مهمی دارد. به طور کلی درایورهای LED نقش حفاظتی نیز دارند.
انواع درایور ال ای دی
درایورهای ال ای دی هم مانند سایر تجهیزات، قطعات و مدارهای الکترونیکی انواع مختلفی دارند. برای انتخاب درایور مناسب هم باید با انواع این مدار کاربردی آشنا باشید. به منظور دستهبندی انواع درایور LED از معیارهای مختلفی استفاده میشود. انواع درایور ال ای دی شامل موارد زیر هستند:
- درایور ال ای دی DC و AC
- درایور با قابلیت تنظیم نور
- درایور LED داخلی غیر ایزوله
- درایور خارجی ایزوله
- درایور ال ای دی اضطراری
ولی ذکر این نکته لازم است که دو نوع اصلی درایورهای LED خارجی وجود دارد و در ادامه هر دو مدل را توضیح میدهیم:
- درایورهای جریان ثابت (Constant Current): این درایورها برای LEDهایی طراحی شدهاند که به جریان خروجی ثابت و محدودهای از ولتاژ خروجی نیاز دارند. جریان خروجی این درایورها مقدار مشخصی دارد (بر حسب آمپر یا میلیآمپر) و ولتاژ خروجی آنها بسته به میزان توان (وات) مورد نیاز LED متغیر است.
- درایورهای ولتاژ ثابت (Constant Voltage): این درایورها برای LEDهایی طراحی شدهاند که به ولتاژ خروجی ثابت و حداکثر جریان خروجی مشخص نیاز دارند. در این نوع LEDها، تنظیم جریان از طریق مقاومتهای ساده یا درایور داخلی جریان ثابت در داخل ماژول LED انجام میشود.
عملکرد درایور ال ای دی بسیار حساس و مهم است، به همین علت باید از بهترین درایورهای موجود استفاده کنید. بدون شک دقت در طراحی و کیفیت ساخت قطعات الکترونیکی تاثیر مهمی بر طول عمر و عملکرد تجهیزات نهایی دارد.
انواع درایور از لحاظ محل قرارگیری
همانطور که گفتیم انواع درایور ال ای دی را میتوانیم با در نظر گرفتن معیارهای مختلف دستهبندی کنیم. یکی از مهمترین معیارهای دستهبندی درایور LED هم محل قرارگیری این تجهیزات است. درایورهای ال ای دی ممکن است بر روی برد اصلی تجهیزات نورپردازی و روشنایی قرار بگیرند، یا محل نصب مجزا داشته باشند. انواع درایورهای ال ای دی، مزایا و معایب مختص به خود را دارند.
1_ درایور ال ای دی خارجی
چنانچه درایور ال ای دی بر روی یک برد مجزا قرار بگیرد، درایور خارجی محسوب میشود. تولید این نوع درایور، سخت و زمانبر است. همین موضوع باعث افزایش کیفیت ساخت، طول عمر و هزینههای مالی میشود. البته انواع درایور ال ای دی خارجی حساسیت بیشتری نسبت به تنظیم جریان و ولتاژ دارند. در حال حاضر درایور LED خارجی را در توانهای مختلف تولید میکنند.
2_ درایور ال ای دی داخلی
در صورتی که درایور بر روی برد اصلی لامپ و چراغ ال ای دی قرار بگیرد؛ درایور داخلی یا روبردی نامیده میشود. این نوع درایور تحت عنوان درایور DOB هم شناخته شده و نام آن برگرفته از عبارت Driver On Board است. هزینه ساخت و فرآیند تولید درایورهای داخلی بسیار کمتر از مدلهای خارجی است. در صورت ایجاد مشکل برای درایورهای داخلی، تعمیر آنها آسانتر بوده و وزن کمی هم دارند.




